Ô nhiễm môi trường nước: Tìm hiểu khái niệm, nguyên nhân, hậu quả và biện pháp bảo vệ

Ô nhiễm môi trường nước là một vấn đề đáng lo ngại không chỉ trên toàn cầu mà còn ở Việt Nam. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về ô nhiễm...

Ô nhiễm môi trường nước là một vấn đề đáng lo ngại không chỉ trên toàn cầu mà còn ở Việt Nam. Trong bài viết này, chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về ô nhiễm môi trường nước, từ khái niệm, nguyên nhân, hậu quả cho đến các biện pháp bảo vệ.

1. Ô nhiễm môi trường nước là gì?

Ô nhiễm môi trường nước là tình trạng khi các chất độc hại, thường là hóa chất hoặc vi sinh vật, làm ô nhiễm các nguồn nước như suối, sông, hồ, đại dương, tầng chứa nước và các vùng nước khác. Ô nhiễm này làm suy giảm chất lượng nước và gây độc hại cho con người và môi trường.

Ô nhiễm nước có thể được phân loại thành ô nhiễm nước mặt và nước ngầm. Ô nhiễm nước mặt bao gồm ô nhiễm sông, hồ và đại dương. Ô nhiễm nước ngầm xảy ra khi các chất ô nhiễm được giải phóng xuống đất và đi vào mạch nước ngầm.

o nhiem moi truong nuoc picture o nhiem moi truong nuoc

o nhiem moi truong nuoc picture o nhiem moi truong nuoc

2. Nguyên nhân gây ra ô nhiễm nước

Môi trường nước rất dễ bị ô nhiễm. Vì tính chất "dung môi phổ quát" của nước, nó có khả năng hòa tan nhiều chất hơn bất kỳ chất lỏng nào khác trên trái đất. Điều này làm cho nước dễ bị ô nhiễm. Các chất độc hại từ các trang trại, thị trấn và nhà máy dễ dàng hòa tan và trộn lẫn với nước, gây ô nhiễm nguồn nước.

Có nhiều nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước, trong đó có 2 nguyên nhân chính là nguyên nhân tự nhiên và nguyên nhân nhân tạo.

nguyen nhan gay o nhiem moi truong nuoc picture nguyen nhan gay o nhiem moi truong nuoc

2.1. Nguyên nhân tự nhiên

  • Bất cứ nguyên nhân nào gây suy giảm chất lượng nước đều là nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước. Các hiện tượng như mưa lũ, gió bão, hay các sản phẩm phân hủy của sinh vật hay xác chết của chúng đều gây ô nhiễm môi trường nước.

  • Các xác chết động vật, sinh vật, lá cây,...sẽ bị phân hủy thành chất hữu cơ. Một phần sẽ ngấm vào lòng đất, sau đó tiếp tục vào nước ngầm, gây ô nhiễm. Nước lũ có thể làm mất tính trong sạch của nước, khuấy động các chất dơ trong hệ thống cống rãnh, mang theo nhiều chất thải độc hại từ nơi đổ rác và các hoá chất trước đó được cất giữ. Nước lũ có thể bị ô nhiễm do các chất hoá học dùng trong nông nghiệp, kỹ nghệ hoặc do các tác nhân độc hại ở các khu vực phế thải. Công nhân thu dọn ở gần các công trường kỹ nghệ bị lụt có thể bị tác hại bởi nước ô nhiễm hoá chất.

  • Ngoài ra, các hiện tượng tự nhiên như núi lửa, tuyết tan,...cũng là nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước.

2.2. Nguyên nhân nhân tạo

Từ sinh hoạt, y tế

Nước thải sinh hoạt là nước thải phát sinh từ các hộ gia đình, bệnh viện, khách sạn, trường học, chứa các chất thải từ hoạt động sinh hoạt, vệ sinh của con người. Nước thải sinh hoạt chứa các chất hữu cơ dễ bị phân hủy sinh học (cacbohydrat, protein, dầu mỡ), chất dinh dưỡng (photpho, nitơ), chất rắn và vi trùng. Số lượng và thành phần của nước thải sinh hoạt phụ thuộc vào mức sống và lối sống của mỗi người.

Nước thải công nghiệp là nước thải từ các cơ sở sản xuất công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp và giao thông vận tải. Thành phần nước thải công nghiệp khác với nước thải sinh hoạt hoặc nước thải đô thị, phụ thuộc vào ngành công nghiệp cụ thể. Ví dụ, nước thải từ các xưởng chế biến thực phẩm thường chứa lượng lớn chất hữu cơ, trong khi nước thải từ các xưởng da ngoài chất hữu cơ còn chứa các kim loại nặng, sulfide, vv.

Ngoài ra, cả hoạt động chăn nuôi, trồng trọt cũng góp phần vào ô nhiễm môi trường nước. Các phân thải từ chăn nuôi hoặc phân bón hóa học ngấm xuống mạch nước ngầm.

nguyen nhan gay o nhiem moi truong nuoc picture nguyen nhan gay o nhiem moi truong nuoc

3. Hậu quả của ô nhiễm môi trường nước

Ô nhiễm môi trường nước là kết quả của tác động tích lũy theo thời gian. Nó gây ảnh hưởng rất lớn đến sức khỏe con người và các hoạt động trong môi trường.

3.1. Về sức khỏe con người

  • Ô nhiễm nguồn nước là nguyên nhân gây tử vong và bệnh tật hàng đầu trên toàn thế giới.

  • Các tác nhân gây bệnh trong nước, dưới dạng vi khuẩn và vi rút, có nguồn gốc từ chất thải của con người và động vật. Chúng là nguyên nhân chính gây bệnh do nước uống bị ô nhiễm. Các bệnh do nước ô nhiễm gây ra bao gồm dịch tả, bệnh giardia và bệnh thương hàn. Ngay cả ở các quốc gia giàu có, việc xả thải ngẫu nhiên hoặc bất hợp pháp từ các cơ sở xử lý nước thải, cũng như dòng chảy từ các trang trại và khu vực đô thị, đều góp phần gây bệnh có hại cho nguồn nước.

  • Các bệnh nhẹ thường gặp như phát ban da, đau mắt đỏ, nhiễm trùng đường hô hấp và viêm gan có thể gây ra từ nước ô nhiễm.

hau qua o nhiem moi truong nuoc picture hau qua o nhiem moi truong nuoc

3.2. Về môi trường

Để phát triển mạnh mẽ, các hệ sinh thái lành mạnh dựa vào một mạng lưới phức tạp bao gồm động vật, thực vật, vi khuẩn và nấm. Tác động đối với bất kỳ sinh vật nào trong mạng lưới này có thể tạo ra hiệu ứng dây chuyền, ảnh hưởng đến toàn bộ môi trường nước. Khi ô nhiễm nước gây ra tình trạng nở hoa tảo trong hồ hoặc môi trường biển, sự gia tăng các chất dinh dưỡng mới sẽ kích thích sự phát triển của thực vật và tảo, gây giảm nồng độ oxy trong nước.

Hiện tượng thiếu oxy này, gọi là hiện tượng phú dưỡng, kéo theo sự chết ngạt của thực vật và động vật, tạo ra "vùng chết" - nơi không có sự sống. Trong một số trường hợp, tảo nở hoa có hại này còn có thể tạo ra chất độc thần kinh ảnh hưởng đến động vật hoang dã, từ cá voi đến rùa biển.

hau qua o nhiem moi truong picture hau qua o nhiem moi truong

4. Biện pháp khắc phục ô nhiễm môi trường nước

Để giảm thiểu ô nhiễm môi trường nước, chúng ta cần thực hiện một số biện pháp sau:

  • Nâng cao ý thức bảo vệ môi trường, đặc biệt là môi trường nước.

  • Tăng cường tuyên truyền và giáo dục cho người dân nhằm nâng cao ý thức bảo vệ môi trường nước, không vứt rác bừa bãi.

  • Thực hiện nông nghiệp xanh, sử dụng phân bón hữu cơ và sinh học, hạn chế sử dụng phân hóa học.

  • Các công ty và xí nghiệp cần sử dụng hệ thống xử lý nước thải, đảm bảo loại bỏ các chất độc hại trước khi xả ra môi trường.

1